Počeci astronomije u Bosni i  Hercegovini mogu se smjestiti negdje u petnaesto stoljeće kada je, iz vjerskih i svjetovnih potreba, počelo službeno računanje vremena. Pri tome su se koristili astronomski metodi i instrumenti koji su bili primjereni tom vremenu i uslovima.  To su bili sunčani satovi, astrolabi i slični uređaji, a vršena su i posmatranja neba u svrhu određivanja tačnih vremenskih trenutaka kada počinju pojedine faze Mjeseca. Između Prvog i Drugog svjetskog rata, astronomija je bila prisutna samo u okvirima tadašnjih školskih programa.

Moderna astronomija u BiH se vezuje uz početak djelovanja prvog astronomskog društva  koje je osnovano 1963. godine i to pod nazivom Akademski astronomsko-astronautički klub. Kasnije je naziv nekoliko puta mijenjan, a do 1992. godine ono je djelovalo pod imenom Univerzitetsko astronomsko društvo Sarajevo. Prva opservatorija Društva nalazila se na zgradi Doma izviđača na Mejtašu i djelovala je pod nazivom Narodna opservatorija “Mejtaš”.

Društvo je 1968. godine dobilo na upotrebu zgradu austro-ugarske tvrđave na Trebeviću. Zbog povoljnih uslova odmah je otpočeo projekat izgradnje opservatorije. Ova zvjezdarnica, je u lokalnim okvirima djelovala pod nazivom Astronomska opservatorija “Čolina kapa”. Ona je bila okosnica najšire popularizacije astronomije, amaterskog, stručnog i naučnog rada u ovoj oblasti. Imala je izuzetan regionalni značaj u okvirima bivše države, a rezultati njenog djelovanja postoje i danas. Tokom ratnih djejstava kompleks opservatorije sa svim kupolama i instrumentima je devastiran.

Najznačajni naučni projekat koji je realiziran sa Astronomske opservatorije u Sarajevu bio je fotografski zvjezdani atlas poznat kao “Sarajevski atlas neba”. U periodu od 1972 -1979. godine snimljeno je 800 staklenih ploča u crvenom i plavom dijelu spektra.  Svaka od staklenih ploča formata 9x12 cm izlagana je svjetlu dalekih sunaca po 12 minuta. Za tadašnje doba klasične fotografije, kvalitet snimaka bio je neprevaziđen u regiji, a korištene su iste emulzije na kojima je snimljen prvi zvjezdani atlas modernog doba, američki “Palomarski pregled neba” ili Palomar Sky Survey. Ova ogromna staklena biblioteka nažalost je nepovratno nestala.

Desetak metara od austro-ugarske tvrđave, 1975. godine, započela je izgradnja nove zgrade za  veliki teleskop za koga nije bilo mjesta na postojećem objektu. Izgradnja je trajala oko 7 godina jer su se sredstva obezbjeđivala svake godine za slijedeću fazu. Većinu radova obavili su sami članovi Astronomskog društva dobrovoljnim radnim akcijama. Četverospratna zgrada prečnika 8 metara sa posebnim stubištem  završavala se kupolom firme “Ash Dome” iz USA. Kroz središte cijele zgrade pružao se poseban stub za teleskop koji je imao nezavisan temelj. Unutar četverospratne zgrade uređeni su prostori za višednevni rad i boravak.

Teleskop reflektor prečnika 62 cm i fokusa 12,6 m proizveden je u londonskoj firmi “Fullerscopes”. Optičke komponente bile su proizvedene od  keramičkog stakla “zerodur”. Teleskop je kasnije rekonstruiran vlastitim snagama uvođenjem rešetkastog tubusa. Dole je detalj teleskopa sa fotoelektričnim fotometrom nakon rekonstrukcije.

Astronomsko društvo  Orion početkom 2008. godine obnavlja djelatnost i tradiciju svog prethodnika i započinje prve aktivnosti na obnovi opservatorije i  praktične astronomije u BiH.